Opgelicht?!

meer NPO start

  • Cybertip: ransomware

    Bekijk complete uitzending

    Willem dacht een factuur aan te klikken, maar zijn computer werd vergrendeld door ransomware. Hij kon niet meer bij zijn bestanden. Cyberexpert Stan Hegt legt wat er gebeurd is en hoe jij kunt voorkomen dat jij het slachtoffer wordt van ransomware.

    Ransomware wordt vaak via e-mails verspreid. Zo ontving Willem een nepmail met een factuur. Er zijn veel verschillende valse e-mails met ransomware in omloop. De afgelopen week werd een e-mail uit naam van PostNL veel verstuurd. Volgens het bericht zou er een pakketje voor je klaarliggen.

    Afzender checken

    Als Stan Hegt de e-mail onder de loep neemt kijkt hij eerst naar het afzenderadres. 'Als je kijkt waar deze mail vandaan verstuurd is, zie je 'klantenservicemail.nl' staan', zegt Stan. Dit ziet er misschien betrouwbaar uit, maar niets is minder waar. Het e-mailadres heeft niets met PostNL te maken.

    Link in e-mail

    In de e-mail staat een link om zogenaamd de Track & Trace code te downloaden. Als je daarop klikt ga je naar een website die op het eerste gezicht van PostNL lijkt. De vormgeving en logo's kloppen. Maar als je de link boven in de adresbalk bekijkt, zie je iets anders: 'klantenservicemail.nl'. Ook deze site heeft niets met PostNL te maken.

    Kwaadaardige code

    Stan laat op zijn laptop zien wat er dan gebeurt: 'Op deze website draait een stukje code dat misbruik maakt van het feit dat ik niet de laatste beveiligingsupdates heb geïnstalleerd.' Doordat de beveiliging van de computer niet up-to-date is kan de code het apparaat infecteren en bestanden versleutelen. Stan gaat verder: 'De computer springt op slot en ik krijg een rood scherm te zien, waarop staat dat de harddisk van de computer is versleuteld. Alleen maar door losgeld te betalen in bitcoins kan ik weer bij mijn bestanden.'

    Criminelen verdienen miljoenen

    Stan vertelt dat de gevraagde bedragen vaak variëren van een paar honderd euro tot een paar duizend euro. Deze vorm van cybercrime gebeurt op een dusdanig grote schaal dat criminelen er miljoenen mee verdienen.

    Emotionele waarde

    In veel gevallen zijn het belangrijke documenten of foto's met een grote emotionele waarde die worden versleuteld. 'Dat is ook waarom criminelen dit doen. Ze maken misbruik van het emotionele aspect,' aldus Stan. 'Stel je hebt foto’s van een overleden persoon en je hebt geen backup, dan ben je al snel geneigd toch te betalen.' Toch wordt aangeraden niet te betalen. Door te betalen houd je namelijk deze vorm van criminaliteit in stand. Bovendien is dit geen garantie dat je je bestanden terugkrijgt.

    Hoe kun je voorkomen dat dit gebeurt?

    Stan geeft de volgende tips die je kunnen helpen te voorkomen dat jij je bestanden kwijtraakt door ransomware:

    • Zorg dat je computer altijd up-to-date is.
    • Zorg dat je een goed beschermingspakket (anti-virussoftware) hebt.
    • Maak regelmatig backups.
    • Check altijd goed de afzender van een e-mail.
    • Open niet zomaar een bijlage.
    • Klik niet zomaar op een link.
    • Op de website nomoreransom.org staan codes waarmee je voor sommige soorten ransomware je computer weer kunt ontsleutelen.

    Lees & kijk ook

    Reacties (*)

    Op de Opgelicht?! website moet je 'overige cookies' accepteren om te reageren op artikelen.

  • Ook interessant