Opgelicht?! opgelicht-logo

meer NPO start
Opgelicht?!
  • Factuurfraude - koppeling naam en IBAN

    Regelmatig krijgt de redactie van Opgelicht?! meldingen binnen over factuurfraude. Dit is een vorm van fraude waarbij een factuur wordt onderschept, bijvoorbeeld doordat deze uit de brievenbus wordt gevist. Vervolgens vervangt de oplichter het rekeningnummer voor het zijne, maar laat de originele naam staan. Dit overkomt ook de eigenaar van een Amsterdamse viskraam.

    Ondernemer Jasper heeft een vaste haringkraam in Amsterdam. Hij laat zijn pand goed onderhouden. Eind 2015 laat hij door een aannemingsbedrijf de buitenkant van zijn haringkraam verbouwen. De jonge ondernemer ontvangt op 28 december 2015 de factuur van de aannemer. De factuur is gedateerd op 22 december.

    Jasper maakt op 8 januari 2016 de factuur over naar het ING-rekeningnummer dat op de factuur staat.

    E-mail van bank

    Op 12 januari ontvangt Jasper een e-mail van zijn eigen bank, de Rabobank. De bank schrijft dat de betaling van Jasper aan de aannemer onder hun aandacht is gekomen. Ze willen van hem weten of hij deze opdracht zelf ingediend heeft bij de bank. Ook willen ze weten of het bedrag, 3222,30 euro, klopt en of het rekeningnummer van de begunstigde klopt. De reden van de mail wordt verderop geschreven. De Rabobank geeft aan dat de ING echter een heel andere tenaamstelling bij dat rekeningnummer heeft. En dat er mogelijk sprake is van een vervalste factuur die Jasper heeft ontvangen. De Rabobank vraagt Jasper snel te laten weten of de betaling door hem uitgevoerd is.

    Alarmbellen

    Deze mail laat alle alarmbellen bij Jasper rinkelen. Hij antwoordt gelijk aan de bank dat ze zijn betaling tegen moeten houden. Jasper ontdekt dat de factuur een heel ander rekeningnummer heeft dan de factuur die hij eigenlijk had moeten ontvangen. Jasper is de dupe geworden van factuurfraude. Ergens in het traject dat de factuur afgelegd heeft, van de ondernemer tot op de deurmat van Jasper, is het criminelen gelukt om de factuur te onderscheppen en het rekeningnummer op de factuur te veranderen.

    Met de rug tegen de muur

    Jasper ontvangt dus een vervalste factuur. Hij heeft zijn geld overgemaakt aan een fraudeur. Als antwoord op zijn mail ontvangt Jasper van de Rabobank een telefoontje. De rekeninghouder die zijn geld heeft ontvangen, heeft het geld vrijwel direct er weer afgehaald. De ondernemer staat met zijn rug tegen de muur. Hij doet aangifte, maar de politie geeft aan zijn aangifte geen prioriteit. Als hij de bank vraagt om de naam- en adresgegevens van de rekeninghouder loopt hij tegen de wet op de privacy aan. Banken mogen dit niet zomaar verstrekken. Jasper laat het er niet bij zitten en onderzoekt welke mogelijkheden hij nog heeft om zijn geld terug te krijgen.

    Fraude melden

    Onderzoek zal uit moeten wijzen waar de factuur ontvreemd is, en gewijzigd. Ben je de dupe van factuurfraude. Doe aangifte bij de politie, maar meld de fraude ook bij PostNL. Zij zullen het traject dat de factuur afgelegd heeft, ook onderzoeken.

    Geen controle

    Controleert je bank of de naam en het rekeningnummer met elkaar overeenkomen? Nee! Vroeger deed alleen de Postbank dat, omdat hun rekeningnummers korter waren en daardoor was het sneller mogelijk om een typefout te maken. Sinds de invoering van IBAN is de ING (voormalige Postbank) hier ook mee gestopt. Het invoeren van een naam is dus schijnveiligheid. Hier wordt niet naar gekeken.

    Enquête

    We hebben een enquête gehouden. Daaruit wordt meer dan duidelijk dat men denkt dat die controle wel uitgevoerd wordt. Maar ook dat men wil dat banken deze naam-nummercontrole wel invoeren! Volgens de Betaalvereniging is dit een complexe, kostbare en privacygevoelige voorziening omdat alle banken de namen en rekeningnummers van hun klanten met elkaar moeten delen. Iedere nieuwe rekening en wijziging van een naam of rekeningnummer zou dan ook direct aan alle andere banken doorgegeven moeten worden. De banken onderzoeken nu hoe vaak er nog verkeerde overboekingen worden gedaan en wat daarvan de oorzaken zijn. Aan de hand van de resultaten van dat onderzoek kunnen banken dan beoordelen of er aanvullende maatregelen nodig zijn.

    Tot die tijd is het verstandig om betalingen naar nieuwe begunstigden en nieuwe rekeningnummers te controleren. Neem bij twijfel contact op met de verzender van de factuur.

    Bekijk de volledige resultaten van de enquête op de website van het Radar Testpanel

    Reactie politie

    Ook de politie herkent het probleem en ziet verschillende varianten van facturen voorbij komen waar het rekeningnummer is aangepast. Hoeveel keer er precies aangifte is gedaan door gedupeerden is lastig te zeggen omdat deze vorm van fraude nog niet specifiek geregistreerd wordt.

    Fraude is bij de politie geprioriteerd en krijgt extra aandacht. Dat geldt ook voor aangiften van gemanipuleerde facturen. De politie onderzoekt of achterhaald kan worden waar in de keten een frauduleuze aanpassing wordt gedaan. Algemeen wordt nagegaan of er betere barrières kunnen worden opgeworpen tegen deze vorm van fraude.

    Gedupeerden krijgen van de banken te horen dat ze aangifte moeten doen als er fraude met een bankrekeningnummer in het spel is. Altijd als er een frauduleus bankrekeningnummer wordt vermeld in een aangifte wordt bij de bank naam, adres en woonplaats gevorderd. Nadat alle informatie is opgevraagd wordt deze geanalyseerd. Daar waar sprake is van een strafrechtelijk onderzoek kan het tegoed op een frauduleuze rekening in beslag worden genomen. Banken kunnen op hun beurt dergelijke rekeninghouders aanspreken op hun niet integer gedrag, wat kan leiden tot opheffing van de rekening.

    In de regel veranderen bedrijven niet zo maar hun bank- en rekeningnummer. Als op de factuur een vermelding staat dat de rekening is gewijzigd, dient het gecontroleerd te worden. Dat kan eenvoudig door telefonische verificatie. Bij twijfel kan bijvoorbeeld de Fraudehelpdesk geraadpleegd worden. Daar zijn voorbeelden van spookfacturen (geheel valselijk opgemaakte facturen) te vinden.  

    Reacties (0)

    Op de Opgelicht?! website moet je 'overige cookies' accepteren om te reageren op artikelen.

  • Ook interessant