Europese Commissie moet optreden tegen Meta, Google en TikTok wegens misleidende advertenties
Meta, TikTok en Google pakken malafide adverteerders nauwelijks aan, blijkt uit onderzoek van 13 Europese consumentenorganisaties. Daarom roepen de Consumentenbond en 28 andere Europese consumentenorganisaties de Europese Commissie (EC) op om in te grijpen.
De 13 consumentenorganisaties stuitten op 893 misleidende financiële advertenties bij Meta, TikTok en Google. Het ging bijvoorbeeld om reclame voor flitskredieten, crypto-leningen en overdreven investeringsbeloften, meldt de Consumentenbond.
De resultaten hebben ze gebundeld in het onderzoeksrapport 'Sponsored by scammers'. Daarin tonen de organisaties aan dat de platforms niet doen wat zij zeggen te doen om misleidende advertenties te weren.
Meldingen worden vaak genegeerd
Uit het onderzoek blijkt dat de platforms veel van deze misleidende advertenties niet verwijderen.
Zo liet Meta 71 procent van de gemelde advertenties online staan.
Bij Google was dit 40 procent.
TikTok verwijderde slechts 22 procent van de gemelde advertenties.
De reden hiervoor was vaak onduidelijk en de meldingen werden in veel gevallen genegeerd, meldt de Consumentenbond. Volgens de bond handelen de bedrijven daarmee in strijd met de Europese Digital Services Act (DSA). Deze wet verplicht grote online platforms om:
- een eenvoudig en toegankelijk meldsysteem aan te bieden voor malafide advertenties;
- serieus te reageren op meldingen;
- jaarlijks onderzoek te doen naar ‘systeemrisico’s’;
- maatregelen te nemen om consumenten te beschermen.
Veel slachtoffers van online fraude
Sandra Molenaar, directeur van de Consumentenbond, vindt het frustrerend dat de platforms niet of heel traag reageren op meldingen. Volgens haar maken zij het melden van advertenties ingewikkeld door onnodig veel details te vragen. “En áls ze een advertentie verwijderen, blijven andere advertenties van dezelfde malafide adverteerder vaak gewoon online staan. Op deze manier vallen er onnodig veel slachtoffers”, meldt Molenaar.
Platforms verdienen aan verdachte advertenties
Tegelijkertijd verdienen de platforms veel geld aan advertenties. Uit onderzoek van persbureau Reuters bleek in november 2025 dat zo’n 10 procent van Meta’s jaaromzet (160 miljard dollar) afkomstig is van advertenties voor scams en illegale producten.
Meta gebruikt systemen die verdachte advertenties herkennen, maar grijpt volgens Reuters pas in wanneer er minstens 95 procent zekerheid bestaat dat er sprake is van fraude. Bij twijfel mogen adverteerders vaak doorgaan met adverteren, maar tegen een hoger tarief. Volgens Meta ontmoedigt dit fraude, maar het levert het bedrijf ook extra inkomsten op.
Oproep aan EC en toezichthouders
De 29 consumentenorganisaties hebben alle bevindingen gedeeld met nationale toezichthouders en de Europese Commissie. In een brief vragen zij om een grondig onderzoek naar de maatregelen die de platforms zeggen te nemen tegen financiële oplichting. Ook eisen zij om dringende naleving van de DSA.
Volgens Molenaar hebben gesprekken met de organisaties, politie en Nederlandse banken met de platforms (nog) tot niets geleid. “De Europese Commissie kan de platforms dwingen stappen te zetten en desnoods een boete opleggen.”
