Opgelicht?! opgelicht-logo

meer NPO start
Opgelicht?!
  • Jaaroverzicht 2013

    Jaaroverzicht 2013

    De impact van oplichting is niet gering. Iedereen kan er slachtoffer van worden. Of je nu te maken hebt met een oplichtingstruc op marktplaats, met een georganiseerde criminele bende of met een liefdesrelatie waarin je bent gebruikt. De gevolgen zijn vaak niet te overzien.

    Dit jaar zijn er weer veel indrukwekkende verhalen langsgekomen: vaak waren het mensen die reddeloos zijn en zich soms nog nauwelijks bewust zijn van wat ze is overkomen. We staan hierbij stil in dit bijzonder jaaroverzicht. Een terugblik op de meest indrukwekkende momenten en confrontaties van 2013.

    Opgelicht zijn is één, wat er na komt, is vaak nog vele malen erger. Sommige mensen zijn nog jaren bezig de puinhopen op te ruimen. Ontzettend pijnlijk voor veel gedupeerden. Zeker als je zowel financieel als emotioneel berooid bent. We spraken met SP kamerlid Sharon Gesthuizen over de aanpak van fraude. Hoe staat de opsporing van fraude er voor zo vlak voor de jaarwisseling?

    Maar dat niet alleen. Samen met drie deskundigen, allen autoriteit op hun vakgebied, kijken we naar de enorme impact die oplichting heeft op de slachtoffers en zoeken we naar een antwoord op de vraag: wat beweegt iemand om een ander emotioneel te bewerken en financieel uit te kleden?

    Jan van Dijk

    emiritus-hoogleraar victomologie

    Prof. dr. Jan van Dijk is een wereldwijd befaamde criminoloog en victimoloog. Hij houdt zich sinds de jaren zeventig bezig met de positie van slachtoffers van misdrijven. Voor het opzetten van de International Crime Victim Survey ontving Jan van Dijk in 2012 de prestigieuze Stockholm Prize in Criminology.

    En eind november 2013 is de Jan van Dijk Victimology and Victims’ Rights Award geïntroduceerd: een prijs voor de beste dissertatie en een en de beste masterscriptie op het gebied van de victimologie en de rechtspositie van slachtoffers van criminaliteit.

    Momenteel is van Dijk als hoogleraar verbonden aan het International Victimology Institute Tilburg (INTERVICT) van Tilburg University.

    Over slachtoffers van oplichting:

    "Hoewel het bij oplichting niet om een geweldsmisdrijf gaat, is de impact voor slachtoffers net zo groot zijn als bij een zwaar geweldsmisdrijf."

    "Wat ik het dramatische vind is dat mensen zichzelf zoveel verwijten maken. En dan horen ze dat ook nog van de omgeving terug: "hoe heb je zo dom kunnen zijn?" Nog kwalijker is dat de politie ook zo reageert. Slachtoffers horen vaak dat de politie niets met hun zaak kan doen. Dat is heel pijnlijk en zout in de wond."

    Corine de Ruiter

    hoogleraar forensische psychologie

    Corine de Ruiter is hoogleraar forensische psychologie aan de Universiteit Maastricht. Tot drie jaar geleden was ze verbonden aan het Trimbos-instituut: het landelijk kenniscentrum voor geestelijke gezondheidszorg in Utrecht. 

    Professor de Ruiter is bekend door haar onderzoek naar de diagnostiek en behandeling van gewelddadig gedrag van delinquenten en treedt regelmatig op als getuige-deskundige in strafzaken.

    Over de psyche van de oplichter:

    "De emotionele componenten aan oplichting; de gewetenloosheid, het egocentrisme, het instrumentele gebruik van andere mensen. Dat is ontzettend hardnekkig. Het is vaak ook een verslaving. Een oplichter ervaart het vaak niet als een probleem. Deze mensen hebben heel weinig probleembesef."

    Fred Speijers

    oud-landelijk fraudecoördinator OM

    Na een opleiding aan de Koninklijke Militaire Academie begon Fred Speijers in 1970 als luitenant bij de landmacht. In deeltijd studeerde hij rechten. Vanaf 1979 had hij juridische functies in het leger.

     In 1991 werd hij officier van justitie in Zwolle, en legde hij zich toe op fraudebestrijding. Van 2008 tot 2011 was hij advocaat-generaal in Den Haag. Tegenwoordig is hij adviseur van het Fraudemeldpunt.

    Over de aanpak van fraude:

    "Als je kijkt hoe het in Nederland geregeld is, en hoe de opsporing er voor staat, bij deze financieel-economische delicten dan is het niet rooskleurig. Voor een individuele slachtoffer is er niet veel hoop dat zijn of haar zaak wordt opgelost."

    "Het zou de politie sieren als ze alleen al aangiften van oplichting zouden opnemen. Dat zou helpen. Dat heeft namelijk te maken met hoe serieus je slachtoffers neemt."

  • Ook interessant